JavaScript cơ bản Bài 5: Các toán tử cơ bản (Toán học, So sánh, Logic)

1. Mục tiêu bài học

• Nắm vững các toán tử toán học để thực hiện tính toán trong JavaScript.

• Hiểu rõ cách dùng toán tử so sánh, đặc biệt là phân biệt sự khác nhau giữa == và ===.

• Nắm chắc các toán tử logic (&&, ||, !) để kết hợp nhiều điều kiện với nhau.

2. Nội dung chi tiết (Script / Outline)

Phần 1: Toán tử toán học (Arithmetic Operators)

Giống như bạn học toán hồi cấp tiểu học, JavaScript hỗ trợ đầy đủ các phép tính cơ bản để xử lý số liệu:

• + (Cộng): 5 + 3 $\rightarrow$ 8 (hoặc dùng để nối chuỗi: "Xin" + " chào")

• - (Trừ): 10 - 4 $\rightarrow$ 6

• * (Nhân): 3 * 5 $\rightarrow$ 15

• / (Chia): 10 / 2 $\rightarrow$ 5

• % (Chia lấy dư / Modulo): 10 % 3 $\rightarrow$ 1 (Rất hay dùng để kiểm tra số chẵn/lẻ).

• ** (Lũy thừa): 2 ** 3 $\rightarrow$ 8 (2 mũ 3)

• Toán tử tăng/giảm nhanh: ++ và -- (Ví dụ: let x = 5; x++; thì x thành 6).

Phần 2: Toán tử so sánh (Comparison Operators)

Dùng để đối chiếu giữa hai giá trị, kết quả trả về luôn là kiểu Boolean (true hoặc false).

• > (Lớn hơn), < (Nhỏ hơn): 10 > 5 (true)

• >= (Lớn hơn hoặc bằng), <= (Nhỏ hơn hoặc bằng)

• Điểm cực kỳ quan trọng cần lưu ý (Hỏi phỏng vấn hay gặp): Phân biệt == và ===

  • == (So sánh lỏng lẻo - Loose equality): Chỉ so sánh giá trị, tự động ép kiểu nếu khác kiểu dữ liệu.

    • Ví dụ: "5" == 5 $\rightarrow$ true (Chuỗi "5" bị tự động đổi thành số 5 rồi mới so sánh).

  • === (So sánh chặt chẽ - Strict equality): So sánh cả giá trị VÀ kiểu dữ liệu.

    • Ví dụ: "5" === 5 $\rightarrow$ false (Vì một bên là String, một bên là Number).

    • Lời khuyên: Luôn luôn dùng === và !== để tránh các lỗi logic ngầm không mong muốn!

Phần 3: Toán tử logic (Logical Operators)

Dùng khi bạn cần kiểm tra từ 2 điều kiện trở lên kết hợp với nhau:

1. && (AND / VÀ): Chỉ trả về true khi TẤT CẢ các điều kiện đều đúng. Chỉ cần 1 cái sai là toàn bộ sai.

   • Ví dụ: (5 > 3) && (10 > 5) $\rightarrow$ true.

   • Ứng dụng thực tế: Kiểm tra đăng nhập (isLogin === true && isAdmin === true).

2. || (OR / HOẶC): Trả về true chỉ cần MỘT TRONG CÁC điều kiện đúng.

   • Ví dụ: (5 > 10) || (10 > 5) $\rightarrow$ true (vì vế sau đúng).

   • Ứng dụng thực tế: Cho phép đăng nhập bằng Email HOẶC Số điện thoại.

3. ! (NOT / PHỦ ĐỊNH): Đảo ngược giá trị Boolean (Đúng thành sai, sai thành đúng).

   • Ví dụ: !true $\rightarrow$ false, !false $\rightarrow$ true.

3. Tổng kết & Bài tập nhỏ cho học viên

• Key takeaway:

  • Dùng toán tử toán học để tính toán, chia lấy dư % rất hay dùng cho số chẵn lẻ.

  • Luôn ưu tiên dùng === thay vì == để so sánh chính xác.

  • Hiểu cách dùng && (tất cả đúng), || (chỉ cần một đúng) và ! (phủ định).

• Thử thách tại nhà:

  • Khai báo biến let score = 85;. Viết một biểu thức so sánh kiểm tra xem điểm số có lớn hơn hoặc bằng 80 và nhỏ hơn hoặc bằng 100 hay không, rồi in kết quả ra Console.

Vậy là chúng ta đã hoàn thành xong Phần 1 (Làm quen với JavaScript & Nền tảng cơ bản) từ Bài 1 đến Bài 5! Bạn có muốn mình tiếp tục viết sang Phần 2 (Điều khiển luồng & Cấu trúc dữ liệu) bắt đầu từ Bài 6 không?