Cắt Giảm Một Nửa Thời Gian Thiết Kế Test Với Tính Năng AI Của Apidog
Trở Nên Dễ Dàng Đến Không Ngờ
Viết test case cho API là công việc khá mệt mỏi.
Nếu chỉ viết test case bình thường thì còn ổn, nhưng khi bắt đầu nghĩ đến các trường hợp lỗi và giá trị biên, bạn sẽ nghĩ "cái này bao giờ mới xong nhỉ..." Nhìn thấy API có tới 10 tham số, chỉ riêng việc tổ hợp các trường hợp đã đủ khiến đầu óc quay cuồng.
Lúc đó, tôi biết đượcApidog có tính năng "tự động tạo test case bằng AI". Thành thật mà nói, lúc đầu tôi nghĩ "chắc cũng không dùng được đâu", nhưng sau khi thử thì nó thực tế hơn tôi tưởng nhiều.
Những Rào Cản Gặp Phải Mỗi Lần Viết Test Case
Mỗi khi viết API test, tôi luôn gặp khó khăn ở những điểm giống nhau:
- Không có tiêu chuẩn rõ ràng để biết viết đến đâu thì có thể nói "đã test đầy đủ"
- Mỗi lần spec thay đổi, việc cập nhật test case bị trễ và bị hoãn lại
- Mỗi thành viên viết theo cách khác nhau, review cũng mất công
- Các trường hợp lỗi và giá trị biên thường nghĩ "để sau viết", rồi quên luôn
Phần khó nhất là những pattern chi tiết như "tham số này null thì sao? Chuỗi rỗng thì sao? Giá trị âm thì sao?" Nghĩ nghiêm túc thì không có hồi kết, nhưng nếu làm qua loa thì lại gặp vấn đề khi lên production.
Nếu AI có thể tạo bản nháp, ít nhất nó cũng sẽ là điểm khởi đầu cho câu hỏi "tôi nên nghĩ đến những gì?" Vì vậy tôi đã thử dùng.
Cách Dùng Đơn Giản: Chỉ Cần Nhấn Nút Là Bắt Đầu Tạo
Sau khi định nghĩa API, mở tab "Test Cases". Ở giữa màn hình có nút "Generate with AI", nhấn vào đó.
Sau đó sẽ xuất hiện màn hình cho phép chọn loại test muốn tạo:
- Normal cases
- Error cases
- Boundary values
- Security
Bạn có thể chọn tất cả hoặc chỉ chọn những cái cần thiết. Lần đầu tôi chọn hết để thử xem sao.
Sau khi tạo xong, các test case sẽ hiện ra thành danh sách. Kiểm tra từng cái, những cái dùng được thì chọn "Accept", những cái không chắc thì chọn "Delete". Chỉ giữ lại những cái ưng ý rồi lưu là xong. Bạn cũng có thể export test report để chia sẻ với team.
Những Điểm Cần Lưu Ý Sau Khi Dùng
Sau khi thực sự sử dụng, có một số điều cần chú ý:
- Sau khi AI tạo phải review Nếu dùng nguyên xi, có thể sẽ có những case không khớp với business logic.
- Độ chính xác phụ thuộc vào AI model Dùng model hiệu năng cao (như GPT-4 hay Claude) sẽ cho ra case thực tế hơn.
- Tính năng AI mặc định tắt Lần đầu dùng cần vào màn hình cài đặt để bật lên.
- Error case và boundary value không hoàn hảo AI không cover hết được, nên review là bắt buộc.
Chuẩn Bị Trước: Cần Cài Đặt API Key
Apidog không cung cấp AI model riêng. Vì vậy bạn cần tự chuẩn bị API key từ các dịch vụ AI bên ngoài như OpenAI hay Claude và cài đặt.
Điều quan trọng ở đây là chất lượng test case được tạo ra phụ thuộc vào hiệu năng của model. Tôi đã thử dùng Gemini 3 Pro và nhận được những case khá thực tế. Nếu dùng model miễn phí, có thể nội dung sẽ tổng quát hơn một chút.
Cảm Nhận Sau Khi Thực Sự Sử Dụng
Nội Dung Tạo Ra Chỉ Là "Bản Nháp"
Dùng nguyên test case do AI tạo ra là nguy hiểm. Nhất định phải điều chỉnh cho phù hợp với business logic. Nhưng nó nhanh hơn nhiều so với việc nghĩ từ đầu.
Hiệu Quả Tiết Kiệm Thời Gian Là Có Thật
Chỉ vài phút đã có 10~20 bản nháp. Việc viết tay mất hơn 30 phút, nhưng kể cả review chỉ mất khoảng 15 phút là xong. Điều này rất lớn.
Không Phải Vạn Năng Nhưng Thực Tế
Đặc biệt với những case có business logic phức tạp, chỉ AI thôi không thể cover hoàn toàn. Nhưng với các normal case cơ bản hay error case phổ biến (null check, type error, v.v.) thì hoàn toàn dùng được.
Cách Dùng Của Riêng Tôi
Hiện tại tôi đang dùng theo cách này:
- Khi bắt đầu dự án hoặc thay đổi lớn: Dùng AI tạo bản nháp để nắm bắt bức tranh tổng thể
- Phần core logic: Viết chi tiết bằng tay
- Review và điều chỉnh: Xem lại case do AI tạo và sửa cho phù hợp với business logic
- Tích hợp CI/CD: Đưa các case đã tạo vào automated test để chạy liên tục
Điều đặc biệt tiện lợi là thời gian suy nghĩ "API này cần những test case gì" đã giảm đi. Nhìn vào các case AI đưa ra, tôi thường nhận ra "à, cái này cũng cần nữa."
Kết Luận: Thời Đại Xây Dựng Test Cùng Với AI
Điều tôi cảm nhận sau khi dùng lần này là không phải giao hết cho AI, mà là hợp tác với AI để xây dựng test.
AI tạo bản nháp, nên tôi có thể tập trung vào việc xác nhận spec và business logic. Kết quả là cả chất lượng test và tốc độ làm việc đều tăng lên.
Nếu bạn đang mất nhiều thời gian viết API test, hoặc cảm thấy phiền khi nghĩ về error case và boundary value, thì đáng để thử một lần. Không hoàn hảo nhưng chắc chắn hiệu quả tăng lên.
Nếu bài viết này hữu ích, hãy chia sẻ nhé. Nếu team bạn cũng có vấn đề tương tự, comment cho tôi biết. Cùng tìm giải pháp!
Tham Khảo
All rights reserved
